Ōtomo Yoshishige pochodził z arystokratycznego rodu i był najstarszym synem Ōtomo Yoshiakiego, władcy prowincji Funai. Korzenie rodu Ōtomo sięgały Fujiwary Hidesato, adoptowanego syna Nakahary Chikayoshiego. Fujiwara służył Minamoto Yoritomo podczas wojny Genpei i brał udział w bitwach w prowincji Mutsu w 1189 roku. W 1193 został mianowany shugo prowincji Buzen i Bungo, po czym przyjął nowe nazwisko – Ōtomo.
Wzrost znaczenia Ōtomo Yoshishige
W 1550 roku Ōtomo Yoshiaki został zamordowany przez swego wasala Tsukuni Mimasakę. Po jego śmierci Ōtomo Yoshishige został dwudziestym pierwszym głową klanu. Wykazał się naturalnymi zdolnościami przywódczymi i rozpoczął ekspansję ziem klanu na Kyūshū. W 1551 stłumił bunt Kikuchiego Yoshimune w prowincji Higo. W 1557 najechał prowincję Chikuzen i podporządkował sobie Akizukiego Kiyotane. W 1559 zorganizował udany atak, który pozwolił klanowi odzyskać zamek Moji, wcześniej zajęty przez klan Mori. Jednak siły Mori szybko go odzyskały, a późniejsza próba zdobycia zamku w 1561 roku – nawet przy portugalskim wsparciu morskim – zakończyła się niepowodzeniem.
Przyjęcie imienia Sōrin i pierwsze sojusze
W 1562 roku Yoshishige przyjął imię Sōrin, pod którym jest najlepiej znany. W tym samym roku zawarł sojusz z wrogami klanu Mori — klanem Amako — i rozpoczął ofensywę przeciwko umocnieniom Mori w prowincji Buzen. Dzięki mediacji shōguna Ashikagi Yoshiteru osiągnięto porozumienie pokojowe. Na mocy jego warunków jedna z córek Sōrina miała poślubić Mori Terumoto, choć nie jest pewne, czy do tego małżeństwa kiedykolwiek doszło.
Konfrontacja z Ryūzōji i rozszerzenie wpływów
W 1568 roku Ōtomo rozpoczął wojnę z klanem Ryūzōji z prowincji Hizen — posunięcie, które w praktyce uderzało w wpływy klanu Mori. Jednak wasal Ōtomo, Hetsugi Akitsura, został pokonany przez siły Mori w bitwie pod Tatarahamą w 1569 roku, tracąc zamek Tachibana. W odpowiedzi Sōrin zaatakował pozycje Mori w Buzen, zmuszając ich do odwrotu. Po tych wydarzeniach Sōrin kontrolował de facto Bungo, większą część Buzen, Chikuzen, Chikugo oraz miał znaczny wpływ w Higo i Hizen. Flagi Ōtomo powiewały nawet nad zamkami w prowincji Iyo, zdobytymi na klanie Kōno. Jego armia była znana jako „Ōtomo Shichikakoku no Zei” — Armia Siedmiu Prowincji.
Wewnętrzne słabości klanu
Pomimo potęgi na papierze Sōrin pozostawał podatny na zagrożenia. Głównymi przeszkodami dla jego ambicji były brak jedności wśród wasali oraz potęga silnego klanu Shimazu. Niektóre rody, takie jak Tachibana i Tamura, zachowywały znaczną niezależność i nie były prawdziwymi wasalami w pełnym znaczeniu, co utrudniało Sōrinowi narzucenie pełnej kontroli, jak czynił to skuteczny daimyo epoki Sengoku.
Chrześcijaństwo i konflikt wewnętrzny
W 1551 roku Sōrin przyjął Franciszka Ksawerego i zezwolił na założenie misji jezuitów w Bungo. Okazywał chrześcijańskim misjonarzom życzliwość — być może z powodu europejskiej broni i możliwości handlowych, choć nie można wykluczyć osobistego wpływu religii. Jednak jego wsparcie dla chrześcijaństwa wywołało niezadowolenie: jego żona stanowczo się temu sprzeciwiała, a wielu wasali było oburzonych działalnością misjonarzy, zwłaszcza profanacją świątyń buddyjskich i sintoistycznych. Mimo to Sōrin wciąż wspierał misjonarzy i w 1575 ochrzcił swojego syna. W 1578 rozwiódł się z żoną i sam przyjął chrzest, otrzymując imię Franciszek. Dwa lata wcześniej przekazał władzę swojemu synowi Yoshimune, który nosił chrześcijańskie imię Konstantyn.
Inwazja na Hyūga i konflikt z klanem Shimazu
Sytuacja zmieniła się, gdy klan Shimazu zniszczył klan Itō, zmuszając Itō Yoshisuke do szukania schronienia u Ōtomo. Yoshimune zdecydował się na inwazję prowincji Hyūga, zanim Shimazu zdołają połączyć swoje siły. Chcąc udowodnić swoje zdolności przywódcze, zignorował ostrzeżenia swoich wasali, że taka kampania sprowokuje innych wrogów. Zebrał armię liczącą około czterdziestu tysięcy wojowników i wkroczył do Hyūga. Towarzyszył mu Sōrin, planując założyć tam nowe chrześcijańskie miasto.
Wczesne zwycięstwa i fatalne błędy
Pierwszą przeszkodą był zamek Matsuo, dowodzony przez Tsuchimochiego Chikanariego — zdolnego generała, który niegdyś służył klanowi Itō, ale później przeszedł na stronę Shimazu. Armia Ōtomo pokonała Tsuchimochiego i zajęła jego ziemie, gdzie Sōrin i Yoshimune zaczęli niszczyć miejscowe świątynie buddyjskie i sintoistyczne, wzbudzając gniew mieszkańców i własnych wasali.
Główne siły zostały oddane pod dowództwo Tawary Chikataki, przyrodniego brata Sōrina. Tawara przekroczył rzekę Omaru i zatrzymał się przy zamku Taka, bronionym przez trzy tysiące wojowników pod wodzą doświadczonego Shimazu Iehisy. Tawara popełnił kluczowy błąd: postanowił ominąć zamek, pozostawiając jedynie niewielką siłę blokującą, i zlekceważył dowódców Shimazu. W tym czasie Shimazu Yoshihisa przeprowadził serię manewrów, które zakończyły się bitwą nad rzeką Mimigawa. Bitwa zakończyła się katastrofalną klęską Ōtomo: tysiące poległy, tysiące uciekły z pola walki.
Upadek klanu Ōtomo
Sōrin i jego syn w głębokiej rozpaczy wycofali się do Bungo. Los odwrócił się od klanu. W następnym roku utracili Chikugo na rzecz Ryūzōji. Wybuchła kolejna rebelia pod wodzą Akizukiego Tanezane. W Bungo narastały niepokoje związane z ciągłym wspieraniem misji chrześcijańskich. Pozycja Ōtomo była tak słaba, że Shimazu zaproponowali rozejm, który klan natychmiast przyjął. Pozwoliło to Shimazu skupić się na ich groźniejszym przeciwniku — Ryūzōjim Takanobu.
Ostatnia nadzieja: sojusz z Hideyoshim
W 1586 roku nieszczęścia Ōtomo osiągnęły szczyt. Po śmierci Ryūzōjiego Takanobu w bitwie z Shimazu, Yoshihisa zwrócił uwagę na Bungo. W maju Sōrin opuścił swoją rezydencję w Usuki i udał się do Osaki, aby błagać Toyotomiego Hideyoshiego o ochronę. Hideyoshi już planował podbój Kyūshū, a prośba Sōrina dała mu doskonały pretekst.
W grudniu pierwsze oddziały armii Hideyoshiego wylądowały na Kyūshū i połączyły się z wojskami Ōtomo Yoshimune. Chociaż wspólne siły zostały pokonane w bitwie pod Hetsugigawa, ogromna główna armia Hideyoshiego, idąca tuż za nimi, odepchnęła Shimazu z powrotem do Satsumy.
Koniec niezależności klanu
Sōrin zmarł krótko po pokonaniu Shimazu. Chociaż ziemie Ōtomo ponownie były bezpieczne, klan na zawsze utracił swoją niezależność.
Zobacz także
-
Zamek Maruoka
Zamek Maruoka znajduje się w centralnej części dawnego miasta Maruoka, które obecnie wchodzi w skład miasta Sakai. Obszar ten leży w północno-wschodniej części prefektury Fukui. Zamek został wzniesiony na brzegu rzeki Kuzuryū, po przeciwnej stronie miasta Fukui, które było dawniej centrum administracyjnym prowincji Echizen. Dzięki swojemu położeniu Maruoka miał duże znaczenie strategiczne, ponieważ kontrolował jednocześnie dwie ważne trasy: drogę Hokurikudō prowadzącą z prowincji Kaga oraz szlak Mino Kaidō łączący te tereny z prowincją Mino.
-
Yamagata Masakage
Masakage był jednym z najbardziej lojalnych i utalentowanych dowódców Takedy Shingena. Należał do słynnej listy „Dwudziestu Czterech Generałów Takedy Shingena”, a także do wąskiego grona czterech szczególnie zaufanych wodzów znanych jako Shitennō.
-
Yagyu Munenori
Yagyū Munenori rozpoczął służbę u Tokugawy Ieyasu w czasie, gdy u jego boku znajdował się jeszcze jego ojciec, Yagyū Muneyoshi. W 1600 roku Munenori wziął udział w decydującej bitwie pod Sekigaharą. Już w 1601 roku został mianowany instruktorem kenjutsu Tokugawy Hidetady, syna Ieyasu, który później został drugim siogunem z rodu Tokugawa.
-
Yagyu Muneyoshi
Samuraj pochodzący z prowincji Yamato, wywodził się z rodziny, która poniosła klęskę w walce z klanem Tsutsui. Muneyoshi po raz pierwszy wziął udział w bitwie w wieku szesnastu lat. Zmuszony przez okoliczności, wstąpił na służbę domu Tsutsui, a następnie służył Miyoshi Tōkei. Później znalazł się pod dowództwem Matsunagi Hisahide i z czasem został wasalem najpierw Ody, a następnie Toyotomiego.
-
Endo Naozune
Naozune służył u Azai Nagamasy i był jednym z czołowych wasali tego rodu, znanym ze swojej odwagi i determinacji. Towarzyszył Nagamasie podczas jego pierwszego spotkania z Odą Nobunagą i już wtedy prosił o pozwolenie na zabicie Nobunagi, obawiając się go jako niezwykle niebezpiecznego człowieka; Nagamasa jednak nie wyraził na to zgody.
-
Hosokawa Sumimoto
Sumimoto pochodził z klanu Hosokawa: był biologicznym synem Hosokawy Yoshiharu, a jednocześnie adoptowanym synem Hosokawy Masamoto, spadkobiercy Hosokawy Katsumoto, jednego z głównych inspiratorów wojny Ōnin. Masamoto był homoseksualistą, nigdy się nie ożenił i nie miał własnych dzieci. Początkowo adoptował Sumiyukiego, przedstawiciela arystokratycznego rodu Kujō, jednak wybór ten spotkał się z niezadowoleniem i ostrą krytyką ze strony starszych wasali domu Hosokawa. W rezultacie Masamoto zmienił swoją decyzję i ogłosił Sumimoto swoim następcą, reprezentanta bocznej linii klanu Hosokawa, od dawna osiadłej w prowincji Awa na wyspie Shikoku. Niemal natychmiast chłopiec został wciągnięty w złożoną i zażartą sieć intryg politycznych.
-
Honda Masanobu
Masanobu początkowo należał do otoczenia Tokugawy Ieyasu, lecz później przeszedł na służbę Sakai Shōgena, daimyō i kapłana z Ueno. Zmiana ta automatycznie uczyniła go wrogiem Ieyasu, który pozostawał w konflikcie z ruchem Ikkō-ikki w prowincji Mikawa. Po rozgromieniu Ikkō-ikki w 1564 roku Masanobu został zmuszony do ucieczki, jednak z czasem powrócił i ponownie wstąpił na służbę Ieyasu. Nie zdobył sławy jako dowódca wojskowy z powodu rany odniesionej w młodości, mimo to przez następnych pięćdziesiąt lat niezmiennie pozostawał po stronie Ieyasu.
Honda Masazumi
Masazumi był najstarszym synem Hondy Masanobu. Od młodych lat służył Tokugawie Ieyasu u boku swojego ojca, biorąc udział w sprawach rodu Tokugawa i stopniowo zdobywając doświadczenie zarówno w sferze wojskowej, jak i administracyjnej. W decydującej bitwie pod Sekigaharą w 1600 roku Masazumi należał do rdzenia wojsk Tokugawy, co świadczyło o wysokim poziomie zaufania, jakim darzył go Ieyasu. Po zakończeniu kampanii powierzono mu szczególnie delikatne zadanie – służbę w straży pokonanego Ishidy Mitsunariego, jednego z głównych przeciwników Tokugawy, co wymagało wyjątkowej niezawodności i ostrożności.
